Op vrijdag 21 november 2025 brachten TKI Dinalog, de Topsector Logistiek en Regionale Ontwikkelingsmaatschappijen Nederland (ROM’s) een bezoek aan de regio ROM Utrecht. Tijdens dit regiobezoek gingen bedrijven, beleidsmakers en kennisinstellingen met elkaar in gesprek over de logistiek van de toekomst en de uitdagingen en kansen binnen de regio.

Centraal stonden drie thema’s: circulaire economie, energietransitie en mobiliteit voor personen en goederen. In verschillende rondetafelgesprekken werd duidelijk dat juist de kracht van Utrecht ligt in de sterke samenwerking en het vermogen om maatschappelijke opgaven gezamenlijk op te pakken.

Circulariteit vraagt om massa, regie en samenwerking

Binnen het thema circulariteit werd duidelijk dat ondernemers kansen zien, maar dat opschaling een belangrijke uitdaging vormt. Zoals treffend werd verwoord: “ook voor circulaire initiatieven is massa kassa”. Zonder voldoende volume aan reststromen blijven circulaire businessmodellen moeilijk rendabel.

Daarnaast is er behoefte aan meer regie in de keten. Nieuwe rollen ontstaan, zoals partijen die zich richten op het organiseren en hergebruiken van reststromen. Tegelijkertijd vraagt circulariteit om een bredere blik: niet alleen binnen één keten, maar juist ook tussen sectoren. Dit vereist transparantie en data, zodat materiaalstromen beter inzichtelijk worden.

Ook praktische uitdagingen kwamen naar voren. Transportcapaciteit staat onder druk, opslagruimte is beperkt en bestaande logistieke processen zijn vaak al maximaal geoptimaliseerd. Initiatieven zoals bouwhubs en tijdsloten bieden kansen, maar kunnen ook nieuwe knelpunten veroorzaken in de keten. De conclusie: circulariteit is niet alleen een logistiek vraagstuk, maar vraagt om een integrale systeemverandering, waarin samenwerking en een sluitende businesscase cruciaal zijn.

Energietransitie: ambitie botst met realiteit

De energietransitie brengt grote uitdagingen met zich mee voor de logistieke sector. Bedrijven ervaren dat er steeds meer van hen wordt gevraagd, terwijl de randvoorwaarden – zoals netcapaciteit en infrastructuur – achterblijven. Netcongestie, beperkte laadmogelijkheden en onzekerheid rondom technologieën zoals waterstof maken investeringsbeslissingen complex.

Tegelijkertijd liggen er kansen in samenwerking, bijvoorbeeld op bedrijventerreinen waar vraag en aanbod van energie beter op elkaar afgestemd kunnen worden. In de praktijk blijkt echter dat bedrijven elkaar nog onvoldoende weten te vinden, en dat ondersteuning nodig is om deze samenwerking te faciliteren.

Innovaties zoals bidirectioneel laden, energiehubs en slimme energiesystemen worden verkend, maar roepen ook vragen op over haalbaarheid en businesscases. De gesprekken onderstreepten dat de energietransitie alleen kan slagen als er meer ruimte komt voor experimenten, betere afstemming tussen partijen en realistische beleidskaders. Dat de eerste successen in personenvervoer in Utrecht worden gerealiseerd spreekt natuurlijk wel tot de verbeelding.

Mobiliteit: verbinden van systemen en doorbreken van barrières

Binnen het thema mobiliteit stond de relatie tussen personen- en goederenvervoer centraal. Hoewel deze vaak gescheiden worden benaderd, liggen er juist kansen in het combineren van infrastructuur en systemen.

Er werd gesproken over innovatieve oplossingen, zoals goederenvervoer via water, het benutten van bestaande infrastructuur zoals busbanen en P+R-locaties en nieuwe concepten voor stadslogistiek. Tegelijkertijd werd duidelijk dat veel ideeën in de praktijk stuiten op wet- en regelgeving of operationele beperkingen.

Ook maatschappelijke ontwikkelingen, zoals verstedelijking en vergrijzing, spelen een belangrijke rol. De toenemende vraag naar zorglogistiek en de beperkte ruimte in stedelijke gebieden vragen om nieuwe, slimme oplossingen. Hier liggen kansen voor bijvoorbeeld microhubs en nieuwe vormen van serviceverlening, maar ook hier geldt dat samenwerking en regie essentieel zijn.